اسکیزوفرنی(شیزوفرنی) پارانوئید: علائم و درمان

اسکیزوفرنی پارانوئید از شایع‌ترین انواع بسیاری از بیماری‌های ضعف روان است که به طور کل به عنوان اسکیزوفرنی شناخته می‌شود. افراد مبتلا به تمام انواع اسکیزوفرنی دچار روان‌پریشی‌ها با شدت‌های مختلف هستند، که باعث می‌شود امکان تماس با واقعیت را از دست بدهند. افرادی که دچار اسکیزوفرنی پارانوئید هستند معمولاً احتمال بهبودی بهتری نسبت به انواع دیگر دارند. این امر ممکن است به این دلیل باشد که عملکرد شناختی، رفتاری و احساسی آنها نسبتاً سالم است.

افراد مبتلا به اسکیزوفرنی پارانوئید دارای توهمات قابل ملاحظه‌ای هستند و یا بطور مکرر دچار توهمات شنیداری می‌شوند. متاسفانه این علائم روان‌پریشی می‌توانند تاثیرات بسیاری مخربی بر عملکرد آنها در دنیای واقعی داشته باشند.

درمان نکردن اسکیزوفرنی پارانوئید می‌تواند منجر به بدتر شدن علائم و از دست دادن ارتباط کامل با واقعیت شود و باعث شود بیماران توانایی خود را در زندگی روزمره از دست دهند. افکار و اقدامات خودکشی معمولا افراد مبتلا به اسکیزوفرنی پارانوئیدی و همچنین سایر انواع آن را آزار می‌دهد.

اگر احتمال می‌دهید که یکی از اعضای خانواده دارای علائم و نشانه‌های اسکیزوفرنی پارانوئید است از او بخواهید که فورا به دنبال راهی برای کمک باشد. در صورت لزوم، مراحل لازم و ضروری را بررسی کنید و عزیزان خود را به صورت غیرمستقیم به وسیله‌ی روانپزشک ارزیابی کنید. جهت دریافت مشاوره در زمینه درمان اسکیزوفرنی نوع پارانوئید و یا رزرو نوبت می‌توانید با ما از طریق شماره‌  ۰۲۱۷۶۲۵۳۴۶۵ تماس حاصل فرمایید.

اسکیزوفرنی پارانوئید (غرق در سوء ظن و وسواس) چیست؟


بطور معمول یک فرد مبتلا به اسکیزوفرنی پارانوئید توهمات شنیداری را همراه با فرایندها و عقاید فکری متوهمانه تجربه می‌کند. آنها اغلب بر این باورند که دیگران بر علیه آنها و اعضای خانواده‌شان توطئه‌چینی می‌کنند. افرادی که مبتلا به اسکیزوفرنی پارانوئیدی هستند بهتر از افرادی‌ هستند که از زیر مجموعه‌های دیگر رنج می‌برند. آنها مشکلات کمتری را در رابطه با تمرکز، حافظه و بی‌تفاوتی احساسی تجربه می‌کنند که به آنها این امکان را می‌دهد تا در زندگی روزمره بهتر عمل کنند.

علائم


بیماران اغلب زندگی با اسکیزوفرنی پارانوئیدی را به عنوان یک دنیای تاریک و متلاشی توصیف می‌کنند زندگی‌ که سوء ظن و انزوا که شامل صداها و دیدگاه‌‌هایشان است در کابوس بیداری روزانه عذابشان می‌دهند.

علائم شایع پارانوئید اسکیزوفرنی ممکن است شامل موارد زیر باشد:

  • اختلالات شنیداری: شنیدن چیزهایی که واقعی نیستند. (بیشتر در مورد توهمات و خیالات)
  • خشم ناشناخته
  • قطع ارتباط احساسی
  • اضطراب و آشفتگی شدید
  • رفتاری آمیخته با بحث و جدل
  • تمایلات خشونت آمیز (بیشتر در مورد رفتارهای خشونت آمیز)
  • توهم بزرگی: اهمیت داشتن برای خود و باور داشتن اینکه قدرت ویژه‌ای دارد.
  • افکار و رفتار خودکشی مکرر

در حالی که تمام نشانه‌های ذکر شده فوق در مورد اسکیزوفرنی پارانوئید در انواع مختلف اسکیزوفرنی رخ می‌دهد، دو نشانه به طور خاص جدا از سایر انواع فرعی هستند که شامل توهمات پارانوئیدی و اختلالات شنوایی می‌باشند.

  • توهمات پارانوئیدی: هنگامی که مبتلا به اسکیزوفرنی پارانوئید هستید، احساس می‌کنید که دیگران علیه شما توطئه می‌کنند. با شدید شدن این افکار پارانوئیدی ممکن است پرخاشگرانه رفتار کنید یا برای دفاع شخصی خود در مقابل افرادی که باور دارید بر علیه شما یا عزیزانتان توطئه کرده‌اند با خشونت رفتار کنید. همچنین ممکن است فکر کنید که دارای توانایی‌های خاصی مانند توانایی تنفس در زیر آب و یا پرواز مانند یک پرنده هستید. ممکن است بر این باور باشید که شخص معروفی هستید یا شخص معروفی می‌خواهد با شما ملاقات کند. حتی اگر دیگران شواهدی بر خلاف این را به شما نشان دهند، در هر صورت شما بر این باور خواهید بود.
  • توهمات شنیداری ناخوشایند و بی‌رحمانه: تصور کنید که در اتاق نشیمن نشسته‌اید. صداهایی از اتاق می‌شنوید، اما غیر از شما کسی صدا را نمی‌شنود. ممکن است صدای یک نفر، دو نفر یا افراد بیشتری را بشنوید که در حال صحبت کردن هستند. ممکن است با شما یا درباره‌ی شما با یکدیگر صحبت کنند. آنها شما را مورد نکوهش قرار می‌دهند، بی‌رحمانه نقائص واقعی یا دریافتی شما را به تمسخر می‌گیرند. ناگهان یکی از صداها به شما دستور می‌دهد تا به شخص دیگری یا به خودتان آسیب برسانید. اگر چه واقعی نیست ولی برای شما کاملا چنین چیزی واقعی ا‌ست و وجود دارد.

دلایل


محققان درک روشنی از دلایل نشانه‌های اسکیزوفرنی پارانوئید یا موارد مرتبط با هر نوع از زیر مجموعه‌های آن ندارند. اگر چه کارشناسان معتقدند که اختلال عملکرد مغز در ایجاد بسیاری از انواع اختلالات نقش مهمی دارد اما نمی‌دانند که در ابتدا چه چیزی باعث اختلال عملکرد مغز می‌شود. تحقیقات نشان می‌دهد که هم ژنتیک و هم محرک‌های محیط زیستی در شروع این اختلال عملکرد مغز با یکدیگر همکاری دارند.

هرگونه استعداد ژنتیکی برای ابتلا به اختلالات روان‌پریشی را به صورت ردیفی از اهرم‌ها یا سوئیچ‌ها در نظر بگیرید. افراد و رویدادها نشان ‌دهنده‌ی محیط شما هستند. در صورتی که یک فرد، یک اتفاق یا ترکیبی از آنها باعث تحریک سوئیچ‌های شما در برخی زمان‌ها و در یک ترتیب خاص شوند، شما دچار علائم اسکیزوفرنی پارانوئید هستید. این نشانه‌های اولیه نشانه شروع اختلال است. تحقیقات نشان می‌دهد که عدم تعادل شیمیایی مغز باعث آغاز اولین قسمت روانپریشی می‌شود که منجر به علائم اسکیزوفرنی پارانوئید می‌شود.

عوامل خطر که باعث افزایش شانس تشخیص اسکیزوفرنی پارانوئیدی می‌شوند عبارتند از:

  • سابقه خانوادگی اختلالات روانپریشی
  • قرار گرفتن در معرض عفونت ویروسی در رحم
  • سوء تغذیه جنین
  • استرس در اوایل دوران کودکی
  • سوء استفاده جنسی یا جسمی
  • سن بالای والدین
  • استفاده از داروهای روانگردان در دوران نوجوانی

تشخیص


در ابتدا باید احتمال وجود سایر بیماری‌ها را بررسی کرد، زیرا گاهی اوقات افراد به دلیل وجود شرایط پزشکی زمینه‌ای تشخیص داده نشده مبتلا به چندین علائم روانی یا حتی روان‌پریشی هستند. به همین دلیل، باید سابقه‌ی پزشکی گرفته شود و معاینه فیزیکی و تست‌های آزمایشگاهی نیز به منظور بررسی سایر دلایل احتمالی علائم قبل از نتیجه‌گیری در مورد ابتلای فرد به اسکیزوفرنی انجام شوند. علاوه بر این، از آنجایی که سوء مصرف برخی داروها ممکن است باعث علائمی شبیه به اسکیزوفرنی شود، نمونه‌های خون یا ادرار از فرد را می‌توان در بیمارستان یا مطب متخصص برای کنترل وجود این داروها مورد آزمایش قرار داد.

گاهی اوقات تشخیص یک اختلال روانی از یک اختلال دیگر دشوار است. برای مثال، برخی افرادی که علائم اسکیزوفرنی دارند دوره‌های طولانی مدت حالات روحانی یا افسردگی را از خود نشان می‌دهند، و تشخیص اینکه چنین فردی در واقع دچار اسکیزوفرنی است یا اختلال دو قطبی یا اختلال افسردگی دارد، مهم است. افرادی که علائم آنها به وضوح نمی‌توانند طبقه‌بندی شوند، گاهی اوقات به عنوان اختلال اسکیزوفمتیک تشخیص داده می‌شوند.

درمان


درمان اسکیزوفرنی پارانوئید شامل تعهدی مادام‌العمر است، هیچ درمان دقیقی برای اسکیزوفرنیا وجود ندارد. درمان اساسا برای همه انواع اختلال، بر اساس سختی و شدت علائم، سابقه بیمار،سن و سایر عوامل مرتبط با فرد متفاوت است. درمان اسکیزوفرنی پارانوئیدی نیاز به یک تیم پزشکی و همچنین مددکاران اجتماعی دارد.

روش‌های درمانی ممکن است شامل یک یا چند گزینه باشد:

داروهای ضد روان پریشی (هم سنتی (نسل اول داروها) و هم نابهنجار)

برای نتیجه دادن روان درمانی و دیگر مداخلات غیر دارویی، پزشکان ابتدا باید علائم اسکیزوفرنی پارانوئید را کنترل کنند. آنها این کار را با تجویز یک یا چند دارو ضد روان پریشی انجام می‌دهند. برای اینکه داروها بطور موثر عمل کنند، بیمار باید طبق دستورات متخصص دوزها و برنامه‌ی زمانی آنها را رعایت کند.

عدم رعایت مصرف دارو، یک مشکل مهم در کارآیی درمان و بهبودی احتمالی بیماران اسکیزوفرنی پارانوئید است. درصد زیادی از بیماران در سال اول درمان مصرف دارو را قطع می‌کنند که امکان برگشت روان‌پریشی و گرفتار شدن در چنگال‌های ناتوان کننده‌ی این اختلال را فراهم می‌کند.

روان درمانی برای بیمار و خانواده

به محض پایداری ، ممکن است درمان دیگری از جمله فرد یا گروه درمانی، خانواده درمانی، مهارت و یا آموزش حرفه‌ای و سایر انواع مداخلات روان شناختی ارائه شود.

بستری

بستری شدن در بیمارستان در شروع بیماری اغلب لازم است، به خصوص اگر بیمار دچار روان‌پریشی خطرناک شده باشد و این روان پریشی در مواقع مختلف روی دهد. اگر علائم جدی‌تر از آن است که با درمان سرپایی قابل کنترل باشد، بستری بسیار مهم است. سایر گزینه‌های درمانی می‌توانند شامل الکتروشوک درمانی (ECT) و آموزش مهارت‌ها باشند.