رفتار با بیمار اسکیزوفرنی از سوی خانواده و دوستان

اسکیزوفرنی و مشکلات خانوادگی همراه با هم هستند. هم کودکان و هم جوانان می‌توانند مبتلا به این اختلال شوند. افراد مبتلا به اسکیزوفرنی یک واقعیت عمیقاً تحریف شده را تجربه می‌کنند که اغلب همراه با توهم،‌ تصورات پارانوئید، اختلالات زبانی، الگوهای فکری تقسیم شده و چندین علائم آزار دهنده‌ی دیگر می‌باشد.

عشق و حمایت از طرف اعضای خانواده و دوستان نقش مهمی را در درمان اسکیزوفرنی ایفا می‌کند. در صورتی که فردی نزدیک به شما دچار اسکیزوفرنی است، می‌توانید با کمک به آن فرد برای یافتن درمان مناسب، کمک به خود، مقابله با علائم و داشتن زندگی پربار تفاوت قابل ملاحظه‌ای را ایجاد کنید. تشخیص اسکیزوفرنی به معنی حبس ابد برای عزیزان شما نمی‌باشد. امکان بهبودی بخصوص با حمایت کافی وجود دارد. در حالی که کنار آمدن با اسکیزوفرنی خواهر یا برادر یا دوستتان می‌تواند چالش برانگیز باشد، اما این روش‌ها می‌توانند به شما کمک کنند تا بدون از دست دادن امید و آرزوهای خود فرد مبتلا را در راه بهبودی هدایت کنید.

اگر یکی از عزیزانتان مبتلا به اسکیزوفرنی است، ممکن است با چندین احساس مختلف از جمله ترس، گناه، خشم و ناامیدی دست و پنجه نرم کنید. ممکن است احساس درماندگی را در چهره‌ی عزیز خود متوجه شوید یا به دلیل رفتار عجیب وی سردرگم و شرمنده باشید.

اما برای کمک به فرد مبتلا به اسکیزوفرنی موارد زیر مهم است:

  • بیماری و مشکلات همراه با آن را قبول کنید.
  • باروهای غلطی که می‌گویند اسکیزوفرنی قابل بهبودی نیست یا فرد مبتلا به آن نمی‌تواند زندگی کامل و معنی‌داری داشته باشد را باور نکنید.
  • بهترین تلاش خود را برای کمک به خواهر و برادر یا دوست خود جهت داشتن احساسی بهتر و لذت از زندگی انجام دهید.
  • به نیازهای خود توجه کنید.
  • حس شوخ طبعی خود را حفظ کنید و امیدوار بمانید.

اعضای خانواده‌ی شما می‌توانند نحوه مقابله با چالش‌هایی که همراه با اسکیزوفرنی است را به شکل سالمی یاد بگیرند بطوری که باعث تقویت روابط خانوادگی شود. باید باور داشته باشید که اگر تا انتها ادامه دهید، این بیماری قدرت تخریب خود را از دست خواهد داد. جهت دریافت مشاوره در زمینه نحوه رفتار با بیمار اسکیزوفرنی می‌توانید با ما از طریق شماره‌های ۰۲۱۷۶۲۵۳۴۶۵ و ۰۲۱۷۶۲۵۳۴۶۶ تماس حاصل فرمایید.

بیماری شیزوفرنی چه کسانی را تحت تاثیر قرار می‌دهد؟


ممکن است از خود بپرسید که چه کسانی تحت تاثیر اسکیزوفرنی قرار می‌گیرند؟ پاسخ این است که نزدیک‌ترین افراد فرد مبتلا در خانواده و نیز خویشاوندان، دوستان یا آشنایان، و در واقع می‌توان گفت که تقریباً هر شخصی که بطور منظم در تماس با این عضو خانواده است، درگیر می‌شود.

فرد مبتلا به اسکیزوفرنی نمی‌تواند مانند زمان قبل از ابتلا به آن بصورت مستقل زندگی کند. اعضای خانواده که مسئول مراقبت از این فرد هستند باید برنامه‌های شخصی و کاری خود را تنظیم کنند و در مورد این اختلال و چگونگی مقابله با اثرات آن بر پویایی خانواده اطلاعات لازم را کسب کنند.

سایر افرادی که در یک خانه همراه با فرد مبتلا به بیماری روانی زندگی می‌کنند، مانند والدین سالخورده یا کودکان خردسال با میزان غیر منتظره‌ی استقلال و احساس مسئولیت مواجه می‌شوند. این تغییرات سریع در نقش‌ها و شیوه‌ی زندگی می‌تواند خانواده را در معرض آشفتگی قرار دهد که نمی‌دانند چگونه با آن مقابله کنند.

مقابله با اسکیزوفرنی، کلید بهبودی


مراحل مورد نیاز برای مقابله با اسکیزوفرنی کلید بهبودی اعضای خانواده و فرد مبتلا به اسکیزوفرنی را ارائه می‌کنند. هر خانواده‌ای شیوه‌ی مخصوص به خود را برای مقابله با مشکلات این بیماری ناتوان کننده دارد، اما اساس آن برای همه یکسان است.

بیماری را بپذیرید

هر فرد درگیر باید توانایی این را پیدا کند که واقعیت بیماری و چالش‌های همراه با آن را بپذیرد. بخاطر داشته باشید که هیچ کس مقصر نیست؛ نه والدین، نه خواهر و برادر، افراد غریبه یا اتفاقات گذشته. تا زمانی که این مرحله را به اتمام نرسانید، نمی‌توانید به فرد مبتلا به بیماری روانی یا سایر اعضای خانواده‌ی خود کمک کنید.

خود را مطلع کنید

شما، سایر اعضای خانواده و بیمار باید در مورد این اختلال اطلاعات لازم را کسب کنند. تا حد امکان در مورد عدم تعادل‌های روانی و بیوشیمیایی که همراه با اسکیزوفرنی هستند و نیز نحوه‌ی بروز علائم در فرد مبتلا، مطلع شوید. در مورد گزینه‌های درمانی موجود، خانواده درمانی و گروه‌های حمایتی اجتماعی که به اسکیزوفرنی کمک می‌کنند اطلاع پیدا کنید.

تداوم مصرف دارو

افراد مبتلا به اسکیزوفرنی نمی‌توانند به راحتی خود را از این وضعیت بیرون بکشند. کنترل تصورات پارانوئید، الگوهای فکری تحریف شده، اختلالات شنیداری و بینایی، بی‌خوابی و سایر علائم نیاز به داروهای تجویزی قوی دارند. عزیزان خود را تشویق کنید تا کمک حاصل از داروها را بپذیرند و مطمئن شوید که داروهای خود را طبق برنامه و بطور منظم مصرف می‌کنند.

به دنبال حمایت بیرون از خانواده باشید

گروه‌های حمایتی اسکیزوفرنی برای والدین و خانواده‌ها وجود دارند. از پزشک یا درمانگر در مورد این گروه‌ها پرس‌جو کنید. به گروه‌های حمایتی ملحق شوید که خواهر یا برادر یا دوستتان بتواند با سایر افراد بصورت رودررو ارتباط برقرار کند. این کار ممکن است باعث تعدیل بیماری نیز بشود.

ارتباط خوبی با متخصصین سلامت روان داشته باشید

یک رابطه‌ی صادقانه و مبتنی بر اعتماد با متخصصین سلامت روان که در فرایند بهبود بیمار مبتلا به اسکیزوفرنی دخیل هستند، داشته باشید. بهبودی و پیشگیری از برگشت بیماری بستگی به استحکام و یکپارچگی این روابط دارد. اگر متوجه شوید که نمی‌توانید رابطه‌ی مناسبی با پزشک و درمانگر داشته باشید، به دنبال افراد دیگری باشید که بطور موثری با نیازها و شخصیت شما مطابقت داشته باشند.

کار کردن بر روی این مراحل پایه‌ای مورد نیاز برای مقابله با اسکیزوفرنی از همان ابتدا باعث می‌شود که شالوده‌ی لازم برای ایجاد محیطی پایدارتر در خانواده شکل بگیرد. شما باید آگاهانه روش‌ها و برنامه‌هایی که بهترین تاثیر را برای فرد مبتلا به اسکیزوفرنی و سایر اعضای خانواده دارند، اتخاذ کنید.

فرد بیمار را تشویق به درمان و کمک به خود کنید

تشویق به درمان و کمک به خود نقش اساسی در کمک به فرد مبتلا به اسکیزوفرنی دارد. با اینکه دارو بخش مهمی از درمان اسکیزوفرنی است، اما بهبودی عزیزتان بستگی به عوامل دیگری نیز دارد. روش‌های کمک به خود مانند روی آوردن به یک رژیم سالم، کنترل استرس، ورزش و جست‌جو برای حمایت اجتماعی می‌توانند تاثیرات زیادی بر علائم، احساسات و اعتماد بنفس بیمار داشته باشند. و هرچه فرد بیشتر برای کمک به خود اقدام کند، کمتر احساس ناامیدی و درماندگی خواهد داشت و پزشک با احتمال بیشتری قادر خواهد بود که میزان داروهای مصرفی را کاهش دهد. تشویق و حمایت شما می‌تواند در شروع و ادامه‌ی برنامه‌ی کمک به خود توسط عزیزانتان بسیار مهم باشد.

مراقبت علائم برگشت بیماری باشید

قطع مصرف دارو عامل اصلی برگشت اسکیزوفرنی است، بنابراین تداوم مصرف تمام داروهای تجویزی توسط فرد مبتلا بسیار مهم است. با اینکه برگشت بیماری می‌تواند حتی در صورت مصرف داروها رخ دهد، اما ممکن است بتوانید با تشخیص علائم هشدار دهنده و انجام اقدامات فوری از بروز یک بحران کامل جلوگیری کنید.

نظارت بر داروها

در حین درمان، نظارت دقیق می‌تواند تضمین کننده‌ی این باشد که عضو خانواده‌تان در مسیر درستی قرار دارد و بهترین نتیجه را از مصرف دارو بگیرد.

  • عوارض جانبی را جدی بگیرید. بسیاری از افراد مبتلا به اسکیزوفرنی مصرف دارو را به دلیل عوارض جانبی آن متوقف می‌کنند. هر گونه عوارض جانبی ناراحت کننده را به اطلاع پزشک خود برسانید، تا در صورت امکان دوز دارو را کاهش دهد، داروی ضد روان‌پریشی دیگری تجویز کند، یا برای مقابله با عوارض جانبی داروی دیگری اضافه کند.
  • عزیزانتان را تشویق کنید که داروها را بطور منظم مصرف کنند. حتی با وجود تحت کنترل بودن عوارض جانبی، برخی از افراد مبتلا به اسکیزوفرنی از مصرف دارو خودداری می‌کنند یا نمی‌توانند میزان دوز روزانه را بخاطر بسپارند. تقویم دارویی، جعبه‌هایی دارویی هفتگی و زمان‌سنج‌ها می‌توانند موثر باشند. برخی داروها به جای اینکه بصورت قرص‌های روزانه باشند، به شکل تزریق‌های هفتگی یا ماهانه هستند.
  • مراقب تداخلات دارویی باشید. با ارائه‌ لیست کاملی از داروها و مکمل‌های مصرفی به پزشک، به فرد بیمار کمک کنید تا از تداخلات دارویی اجتناب کند. ترکیب الکل یا داروهای غیر مجاز با داروهای اسکیزوفرنی مضر است، بنابراین در صورتی که خواهر یا برادر یا خویشاوند شما دارای مشکل سوء مصرف مواد است، با پزشک وی صحبت کنید.
  • پیشرفت عضو خانواده‌ی خود را کنترل کنید. یادداشت کردن وقایع روزانه روش خوبی برای کنترل تغییرات در رفتار، خلق و خوی و سایر علائم فرد مبتلا در برابر داروها می‌باشد.